Oddawanie się zajęciom kreatywnym takim jak taniec, malarstwo czy granie w strategiczne gry komputerowe znacząco opóźnia procesy starzenia się mózgu. Związek ten został pokazany w międzynarodowym badaniu, którego wyniki opublikowano w prestiżowym czasopiśmie „Nature Communications”. W badaniu uczestniczyli tancerze, muzycy, artyści wizualni oraz gracze gier akcji z różnych krajów, w tym Polski.
Naukowcy zastosowali zaawansowane modele obliczeniowe zwane „zegary mózgu” (ang. brain clocks), które na podstawie danych neuroobrazowych szacują „wiek mózgu” i porównują go do wieku chronologicznego, określając lukę wieku mózgu (ang. brain-age gap, BAG). Wyniki wskazały, że regularne twórcze działania wiążą się ze spowolnieniem starzenia mózgu niezależnie od dziedziny aktywności.
CYNICZNYM OKIEM: Tańcząc albo malując, nie tylko poprawiasz humor, ale… dosłownie zatrzymujesz czas w mózgu – to tak, jakby kreatywność była naturalną tabletką przeciwzmarszczkową dla umysłu.
Jak kreatywność działa w mózgu?
Aktywności twórcze zwiększają plastyczność mózgu, zwłaszcza w obszarach najbardziej podatnych na starzenie się oraz tych związanych z procesami kreatywnymi, np. w rejonach czołowo-ciemieniowych. Badanie wykazało, że dzięki temu połączenia nerwowe, które z wiekiem normalnie tracą swoją siłę, pozostają lepiej zachowane.
Ekspertka z Uniwersytetu SWPS, dr Natalia Kowalczyk-Grębska, tłumaczy, że takie działania zwiększają efektywność sieci mózgowych i usprawniają przetwarzanie informacji w kluczowych regionach odpowiedzialnych m.in. za kontrolę ruchu, koordynację i uwagę.
Im dłużej, tym lepiej – praktyka odmładza
Analizy wykazały, że osoby z wieloletnim doświadczeniem w twórczych dziedzinach, takich jak taniec czy gry akcji, mają wyraźnie wolniejsze tempo starzenia mózgu niż osoby o krótszym stażu. Co ważne, nawet krótkotrwałe zaangażowanie w te aktywności przynosi wymierne efekty opóźnienia starzenia się mózgu – to nie tylko przywilej ekspertów.
Prof. Aneta Brzezicka z Uniwersytetu SWPS podkreśla, że takie wyniki mają realne implikacje dla zdrowia publicznego i sugerują potrzeby wprowadzania działań twórczych w edukacji i opiece zdrowotnej jako prostych, skutecznych metod wspierania zdrowia mózgu i dobrostanu społeczeństwa.
Kreatywność – klucz do młodego mózgu dla każdego
Badania pokazują, że kreatywne hobby odciąża i wzmacnia mózg, angażując różnorodne jego obszary i sprzyjając powstawaniu nowych połączeń neuronalnych. Taniec, muzyka, malarstwo i strategiczne gry komputerowe pomagają utrzymać umysł młody, poprawiając jednocześnie pamięć roboczą, koordynację i zdolność koncentracji.
Dzięki temu kreatywność jest nie tylko sposobem na rozwój osobisty, lecz także realną tarczą ochronną przeciw starzeniu się kluczowych funkcji poznawczych.
Nawet jeśli ktoś dopiero zaczyna swoją przygodę z twórczymi działaniami, może liczyć na zauważalne korzyści. Zamiast szukać magicznych pigułek, warto sięgnąć po taniec, malowanie czy gry strategiczne, by codziennie wspierać zdrowie i młodość mózgu – bez względu na wiek czy poziom zaawansowania.
To prosta, dostępna dla każdego i naukowo potwierdzona recepta na to, by mózg zachował wigor i funkcjonalność, bo jak mówi dr hab. Aneta Brzezicka, prof. SWPS:
„Te wyniki wskazują, że warto regularnie sięgać do pokładów kreatywności, czy to poprzez taniec, czy malowanie, czy zagłębianie się w świat gier komputerowych. Takie aktywności wiążą się z wolniejszym starzeniem się mózgu, a więc mogą być jednym z prostych, codziennych sposobów wspierania zdrowia mózgu i – pośrednio – naszego dobrostanu.”
