Na londyńskim rynku srebra dzieje się coś, czego nie widziano od dekad. Wskaźniki, które dotąd pokazywały balans między fizycznym metalem, a kontraktami papierowymi, wariują jak przed paniką bankową.
Coraz więcej inwestorów „na marginesie” – jak to eufemistycznie określają dealerzy – żąda faktycznej dostawy srebra, nie cyfrowego zobowiązania. London Silver Market wchodzi w fazę klasycznego „runu” – tylko zamiast gotówki chodzi o metal.
Srebro droższe dziś niż jutro – paradoks, który zdradza kryzys
Wszystko zaczęło się od obserwacji holenderskiego analityka Karela Mercxa, który monitoruje tzw. silver swap rate – stawkę wymiany srebra na dolary w relacji do amerykańskich stóp procentowych. Z jego danych wynika, że „jednoroczna stawka srebrna minus oprocentowanie dolara wynosi już –7,18%.”
„To zniekształcenie pokazuje, że deficyt fizycznego srebra się nasila i hossa wciąż trwa” – komentuje Mercx.
W normalnych warunkach ten wskaźnik powinien być dodatni, bo przechowywanie srebra wiąże się z kosztami magazynu, ubezpieczenia i finansowania. Skoro więc dziś jest ujemny, oznacza to jedno – kto chce srebro natychmiast, płaci za nie znacznie więcej niż za to dostarczane za rok.
W terminologii rynków oznacza to panikę po stronie podaży.
CYNICZNYM OKIEM: W świecie metali szlachetnych ujemna stawka to jak ujemne odsetki w banku – znak, że ktoś desperacko próbuje zachować coś realnego, zanim zniknie.
Gdy papier traci wagę, metal nabiera znaczenia
Mercx tłumaczy, że system wymiany srebra za dolary powstał po to, by uniknąć fizycznego transportu metalu między Londynem, a Nowym Jorkiem.
To właśnie te tzw. „swapy” trzymają w ryzach globalny handel, w którym mało kto faktycznie widzi swoje srebro. Zamiast sztabek – mamy obietnice, certyfikaty i zapisy księgowe.
Ale ten system pęka. Coraz więcej uczestników żąda prawdziwej dostawy srebra, co zmusza londyńskie skarbce do przesuwania metalu między kontynentami.
Mercx zauważa: „Swapy miały uniemożliwić fizyczny ruch metalu. Tymczasem właśnie to się dzieje, bo popyt na dostawę jest realny.”
Innymi słowy – kredyt zaufania wobec „papierowego srebra” wyczerpuje się.
Deficyt fizyczny – i lawina, której nikt nie powstrzyma
Różnica między bieżącymi a rocznymi kontraktami sięga już ekstremów. Srebro na dostawę natychmiastową jest o blisko 7% droższe niż to z realizacją za rok.
Na wykresie Mercxa – pod czerwoną linią oznaczającą równowagę popytu i podaży – widać, jak rynek odsuwa się coraz dalej od normalizacji.
„Im większy dystans od czerwonej linii, tym głębszy niedobór fizycznego metalu. Rynek nie stabilizuje się – on się rozkłada.”
Dla porównania – różnica między kontraktami na srebro w Londynie, Nowym Jorku (COMEX) i Szanghaju (SHFE) jest obecnie rekordowa, co motywuje przemieszczenie srebra z Anglii do Chin.
CYNICZNYM OKIEM: Kiedy srebro płynie do Szanghaju, a nie do sejfu Banku Anglii, to znak, że Zachód przestał być pewny nawet własnego metalu.
Na Londynie wisi widmo „papierowej eksplozji”
Londyński rynek metali szlachetnych od lat opiera się na systemie „unallocated accounts„, czyli zapisów potwierdzających prawo do srebra… którego fizycznie nie ma w pełnej ilości. W teorii każdy posiadacz certyfikatu może zgłosić się po dostawę, w praktyce – nie ma tylu sztabek, by zaspokoić choćby ułamek roszczeń.
Jeśli więcej inwestorów zacznie zamieniać swoje wirtualne zapisy na realny metal, system może rozpaść się błyskawicznie.
„Ogromna dźwignia finansowa, na której zbudowany jest londyński papierowy rynek srebra, daje pole do bardzo szybkiego odwrotu” – ostrzega Mercx.
Deloitte i inne firmy audytorskie od lat wskazują, że realne pokrycie papierowych kontraktów srebrnych wynosi zaledwie kilka procent. Oznacza to, że wystarczy kilku dużych graczy z żądaniem dostawy, by cały system stanął w ogniu.
Srebro nie jest tylko pięknym dodatkiem czy inwestycją. To metal przemysłowy – niezbędny w elektronice, fotowoltaice, medycynie i obronności. Dlatego jego fizyczny deficyt oznacza dużo więcej niż tylko wzrost ceny. To sygnał, że łańcuchy dostaw technologii zaczynają się napinać.
W przeciwieństwie do złota – które służy głównie jako magazyn wartości – srebro jest kruszcem potrzebnym do funkcjonowania nowoczesnej gospodarki. Brak srebra to nie tylko problem inwestora, ale także producenta paneli słonecznych czy samochodów elektrycznych.
CYNICZNYM OKIEM: Gdy zabraknie srebra w obwodach, smartfony zaczną milczeć szybciej niż rządy zdążą ogłosić pakiety ratunkowe.
Eksperci zgodnie przyznają, że run na fizyczny rynek srebra to początek potencjalnej transformacji całego systemu metali szlachetnych. Jeśli Londyn straci płynność, globalne ceny mogą eksplodować, a niewielka ilość dostępnego srebra stanie się obiektem walki między bankami, funduszami i przemysłem.
Aktualne ruchy pokazują, że świat po latach finansowych iluzji wraca do wartości namacalnych. W świecie obietnic i drukowanego pieniądza coraz większe znaczenie ma to, co można podnieść z ziemi i włożyć do dłoni.
CYNICZNYM OKIEM: Historia lubi się powtarzać – najpierw złoto ucieka z sejfów, potem srebro z Londynu. Na końcu zabraknie zaufania, a wtedy nawet pieniądz stanie się tylko kolejnym papierem bez pokrycia.
