Gavin Newsom, człowiek, który widzi w sobie przyszłość Partii Demokratycznej, miał wyjątkowo trudny piątkowy wieczór. Gubernator Kalifornii pojawił się w programie „Real Time with Bill Maher”, prawdopodobnie spodziewając się ciepłej wymiany zdań, jaka przystoi przyjacielowi gospodarza. Zamiast tego otrzymał metodyczną, publiczną lekcję od jednego z najbardziej prominentnych głosów liberalizmu – co dowodzi, jak słabym w rzeczywistości kandydatem na prezydenta jest Newsom.
Może i jest wcześnie, ale pole bitwy w demokratycznych prawyborach prezydenckich na rok 2028 powoli zaczyna nabierać kształtów, a Newsom jest wyraźnie jednym z pierwszych pretendentów. Kamala Harris jest w tym momencie niekwestionowaną faworytką, głównie dzięki czterem latom sprawowania funkcji wiceprezydenta, ale Newsom pozostaje jedynym innym potencjalnym kandydatem, który kiedykolwiek zajął pierwsze miejsce w dotychczasowych sondażach prawyborczych. Na początku tego roku sondaż Emerson College wykazał również 20-procentowe poparcie dla gubernatora Kalifornii w skali kraju, co dawało mu prowadzenie w demokratycznej stawce.
Pociąg za 231 miliardów i pęknięta maska polityka
Największym atutem Newsoma jest to, że demokratyczny establishment i klasa darczyńców prawdopodobnie nie będą chcieli ryzykować wyborów w 2028 roku z Harris, biorąc pod uwagę jej dwie poprzednie, słabo poprowadzone kampanie. Jedyną rzeczą, która może ich powstrzymać, jest kwestia wizerunkowa związana z pominięciem czarnoskórej kobiety, która jest byłą wiceprezydent Stanów Zjednoczonych.
A jednak to właśnie wiarygodność Newsoma sprawia, że spostrzeżenia Mahera są tak dotkliwe. Maher nie uderzył w gubernatora argumentami Republikanów, lecz wystąpił jako przyjaciel z faktami na temat tego, jak fatalnie zarządzana jest Kalifornia pod jego rządami.
„Druga strona powie jednak: Ale czy widzieliście statystyki z Kalifornii?” – powiedział Maher, kreśląc ramy nadchodzącego spotu wyborczego, zanim ten w ogóle powstał. Newsom odparował: „Dobrze! Jedna z największych gospodarek. Zaczynajmy!”, sugerując, że sama wielkość Kalifornii wystarczy, by odwrócić uwagę od problemów stanu.
Maher kontynuował metodyczną wyliczankę kalifornijskich bolączek. „Czy powiedzą dobrze o cenach benzyny? Czy powiedzą dobrze o tym, jak wysokie są ich czynsze?” – pytał gospodarz. Nawet Maher nie mógł zaprzeczyć, że te kwestie to zaledwie wierzchołek góry lodowej, dodając: „Tak wielu ludzi żyje. To znaczy, to cała litania”.
Jednym z kluczowych problemów Newsoma jest projekt szybkiej kolei w Kalifornii. Pierwotnie sprzedany wyborcom w 2008 roku z ceną szacowaną na 33-45 miliardów dolarów, projekt rozrósł się katastrofalnie. Oczekuje się, że jego pierwsza faza zostanie ukończona najwcześniej w 2032 roku, a własny biznesplan California High-Speed Rail Authority na rok 2026 przewiduje obecnie koszty przekraczające 230 miliardów dolarów.
CYNICZNYM OKIEM: Polityk z Kalifornii sprzedaje stan jako wzór do naśladowania, podczas gdy projekt kolejowy z każdym rokiem drożeje o cenę średniego kraju. Newsom celebruje wielkość gospodarki, której obywatele nie stać na wynajem mieszkania.
Kiedy nawet liberalna lewica wystawia rachunek
„Pociąg, Gavin” – powiedział Maher. „Musisz pozbyć się tego pociągu!”. Gdy Newsom zaprotestował, upierając się, że liczba jest niedokładna, gospodarz nacisnął mocniej: „Mówię to jako przyjaciel, musisz odpuścić ten pociąg! Odpuść go. Kosztuje już 231 miliardów dolarów”.
Wyraz twarzy Newsoma wyraźnie się zmienił, a wypracowane opanowanie pękło na tyle, by można było to zauważyć. Moment był telewizyjnie bezlitosny – polityk przyzwyczajony do gładkich odpowiedzi po raz pierwszy stracił rytm.
Dorobek gubernatora to zweryfikowana rzeczywistość, której liberalni komentatorzy odmawiają ignorowania. Newsom przejął stan z nadwyżką budżetową w wysokości 21 miliardów dolarów, a jego ostatni rok zaczął się od deficytu wynoszącego 18 miliardów dolarów. Kalifornia ma najwyższe koszty utrzymania spośród wszystkich stanów w kraju, poza Hawajami.
Kryzys mieszkaniowy trwa tam od lat, mimo miliardów dolarów wydanych na jego rozwiązanie. Ponad 37 miliardów dolarów przeznaczono na walkę z problemem bezdomności w stanie, nie mając nic do pokazania w zamian. Przestępczość pozostaje trwałym i coraz bardziej upolitycznionym problemem, a Newsom zarządzał tym wszystkim, jednocześnie upierając się przed każdym, kto chce słuchać, że Kalifornia jest modelem, który reszta kraju powinna naśladować.
Niebezpieczeństwo dla Newsoma polega na tym, że Bill Maher nie jest agentem Republikanów – niebezpieczeństwo tkwi w czymś dokładnie odwrotnym. Kiedy krytyka twojego przywództwa płynie z lewicy, od kogoś, kto szczerze chce, aby Demokraci wygrywali wybory i czyja widownia skłania się ku twojej opcji politycznej, zostajesz pozbawiony jedynej tarczy, jaką Demokrata zazwyczaj wnosi do debaty o programie – możliwości zlekceważenia krytyki jako partyjnego szumu. Maher jasno dał do zrozumienia, że kalifornijski dorobek Newsoma jest amunicją przeciwko niemu zarówno dla lewicy, jak i prawicy.
