Kiedy Francja repatriuje swoje złoto z zagranicy, historycznie zawsze warto było zwracać na to baczną uwagę. Wystarczy wspomnieć żądania generała de Gaulle’a z lat 60., które ostatecznie doprowadziły do słynnego „szoku Nixona” i końca wymienialności dolara na złoto. Tym razem proces nie miał charakteru gwałtownego – to raczej powoli narastający kryzys zaufania do systemu pieniądza fiducjarnego, którego kolejną odsłonę właśnie obserwujemy.
Banque de France ogłosił w zeszłym tygodniu wygenerowanie zysku kapitałowego w wysokości 12,8 mld euro po przeszacowaniu 129 ton złota – około 5% całkowitych rezerw Francji – między lipcem 2025, a styczniem 2026 roku. To złoto stanowiło ostatnią część francuskich rezerw przechowywanych w nowojorskim skarbcu. Zostało zastąpione równowartością zakupioną na rynku europejskim i zdeponowaną w Paryżu.
Oficjalna narracja kontra teoria spiskowa
Gubernator Banque de France, Francois Villeroy de Galhau, upierał się, że decyzja o wycofaniu złota z USA nie miała podłoża politycznego. Bank od 2005 roku stopniowo wymienia starsze, niestandardowe złoto na sztabki spełniające nowoczesne standardy międzynarodowe. Większość rezerw wycofano z amerykańskiej Rezerwy Federalnej oraz Banku Anglii już w latach 1963-1966. Zamiast rafinować i transportować złoto pozostałe w USA, bank zdecydował się je sprzedać i zakupić nowe, zgodne z normami kruszce na rynku europejskim.
Nie wszyscy dają wiarę tym wyjaśnieniom. Willem Middelkoop, założyciel Commodity Discovery Fund i znany prognosta makroekonomiczny, przedstawił znacznie bardziej spiskową interpretację wydarzeń.
„Francja poprosiła o zwrot swoich 12,5-kilogramowych sztabek. USA zdążyły je już sprzedać. USA zaproponowały przelew pieniędzy. Francja zaakceptowała ofertę i kupiła nowe sztabki w Londynie. Oba kraje uzgodniły następującą narrację, aby sprzedać tę historię: kupiono nowe sztabki, aby spełniały obecne standardy” – napisał Middelkoop.
Jego konkluzja jest bezlitosna: „Ta narracja to 100% bzdura. Sztabki czystego złota próby 999,9 o wadze 12,5 kg zawsze były sztabkami czystego złota o tej wadze. Poprzednie repatriacje złota zawsze odbywały się bez potrzeby spełniania obecnych standardów. Media głównego nurtu nie zadają pytań i powielają tę narrację”.
CYNICZNYM OKIEM: Francja uprzejmie prosi o zwrot swojego złota, dostaje przelew zamiast sztabek, a obie strony nazywają to „modernizacją standardów”. Dżentelmeńska umowa, w której nikt nie wypowiada słowa „sprzedane”.
Chiny budują złoty mur
Podczas gdy Francja repatriuje rezerwy, a Niemcy są do tego namawiane, chiński popyt na złoto pozostaje niezachwiany – i to mimo gwałtownych wahań cen z przełomu lutego i marca. Zespół ds. metali szlachetnych UBS pod przewodnictwem Joni Teves, po serii rozmów z uczestnikami rynku w Chinach, jest przekonany, że fundamenty pozytywnych perspektyw dla kruszcu pozostają nienaruszone.
Nastroje wśród chińskich inwestorów są jednoznaczne. Obawy o perspektywy globalnego wzrostu, ryzyko stagflacji, słabszy dolar oraz wzmożona niepewność geopolityczna związana z konfliktem na Bliskim Wschodzie sprzyjają utrzymaniu pozytywnego nastawienia do złota.
Popyt inwestycyjny ze strony klientów detalicznych i instytucjonalnych znacznie rośnie, napędzany zmianami w przepisach podatkowych, które utrzymują zwolnienie dla złota inwestycyjnego przy jednoczesnym podniesieniu kosztów podatkowych dla biżuterii. Banki wdrażają plany akumulacji szeroko dystrybuowane za pośrednictwem platform elektronicznych.
Szczególnie interesujący jest rosnący udział firm ubezpieczeniowych. Około połowa firm uczestniczących w programie pilotażowym, które mogą inwestować do 1% aktywów pod zarządzaniem w złoto, zaczęła aktywniej działać na Shanghai Gold Exchange. Obroty na SGE wykazały wyraźny wzrost w ostatnich tygodniach.
UBS ocenia, że najbardziej aktywne będą firmy średniej wielkości i ubezpieczyciele o wyższym apetycie na ryzyko. Branża jest wciąż daleka od pełnej alokacji środków, a długoterminowe czynniki wzrostowe mogą wynikać z rozszerzenia programu na kolejne sektory i zwiększenia dopuszczalnego procentowego udziału złota w portfelach.
CYNICZNYM OKIEM: Zachód debatuje, czy jego złoto w ogóle jeszcze istnieje w zagranicznych skarbcach, a Chiny po cichu skupują każdą uncję, która trafi na rynek. Kto tu gra w szachy, a kto w ruletkę – widać gołym okiem.
Gwałtowne cofnięcie notowań złota pod koniec lutego i dalsze osłabienie w marcu mimo rosnących ryzyk geopolitycznych wzbudziło niepokój. Praktycznie każda rozmowa UBS w Chinach dotyczyła przyczyn, dla których ceny znalazły się pod presją. Uczestnicy rynku testowali swoje podstawowe założenia i długoterminowe prognozy, a kluczowe pytanie sprowadzało się do tego, czy obecne poziomy stanowią atrakcyjne punkty wejścia, czy też warto wykazać się cierpliwością. Perspektywy na drugi kwartał pozostają optymistyczne, zwłaszcza jeśli ceny się ustabilizują, a lokalne premie utrzymają. Repatriacja francuskiego złota, rosnący chiński popyt i niepewność geopolityczna składają się w obraz, w którym kruszec pozostaje ostatnią kotwicą zaufania w świecie tracącym wiarę w papierowe obietnice.
