„Stal jest realna” to nie tylko mantra dla fanów klasycznych stalowych ram rowerowych, ale kluczowa prawda geopolityczna i ekonomiczna. Analitycy Rabobanku powtarzają w swoich raportach: brak zdolności produkcyjnych stali oznacza brak siły militarnej, brak przemysłowego rdzenia, brak wpływów w wielkiej grze i tym samym brak suwerenności. Niezależnie czy budujemy czołgi, turbiny czy rowery, stal i podstawowe branże są fundamentem.
Sytuacja w niemieckim i europejskim przemyśle stalowym
Europa stoi na krawędzi poważnego kryzysu w przemyśle stalowym, co znajduje odzwierciedlenie w liczbach:
- Według danych z pierwszej połowy 2025 r. produkcja surowej stali w Niemczech spadła o około 12% rok do roku, do poziomu około 17 milionów ton.
- W czerwcu 2025 produkcja spadła aż o ponad 15% względem czerwca 2024, a suma tych spadków systematycznie rośnie.
- Produkcja w piecach tlenowych oraz elektrycznych i stal gorąco walcowana maleją.
Słaby popyt w branżach takich jak budownictwo, przemysł maszynowy i motoryzacyjny (produkcja jest tam niższa o 15–20% niż w najlepszych latach) jedynie pogłębia problem.
Najnowszy raport Rabobanku Monthly Outlook zagłębia się w zmieniający się globalny krajobraz, w którym wojna hybrydowa, uzbrajanie łańcuchów dostaw i gospodarcze instrumenty państwowe szybko zastępują tradycyjne narzędzia polityki. Od rosyjskich nalotów i uderzeń dronowych na rafinerie po amerykańskie uzbrajanie łańcuchów dostaw i linii swapowych, granice między rynkami a strategią wojskową szybko się zacierają.
Ceny i dostępność energii
Największym wyzwaniem pozostają koszty i dostępność energii – dla przemysłu prąd jest aż dwukrotnie droższy niż przed kryzysem energetycznym, a dodatkowe opłaty przesyłowe znacznie obciążają producentów energii i surowców.
Taka sytuacja wymaga pilnych, zdecydowanych działań politycznych – obniżenia kosztów przesyłu sieciowego oraz wprowadzenia skutecznej ochrony rynku przed nadprodukcją miedzi i stali z Azji.
CYNICZNYM OKIEM: Jeśli nie przepędzimy z Europy taniej azjatyckiej konkurencji, a ceny energii pozostaną na niebotycznych poziomach, to będą zamykane kolejne huty, a niemiecki przemysł stalowy przekształci się w muzeum techniki.
Thyssenkrupp już zapowiedział cięcia około 40% zatrudnienia do 2030 roku, a tysiące miejsc pracy w całej Europie jest zagrożonych wygaszaniem działalności.
Geopolityczne napięcia i wpływ regulacji
Europejski rynek stalowy cierpi nie tylko na własne słabości, lecz także na efekt wojny handlowej.
- Amerykańskie cła na stal i aluminium (25%) uderzają w konkurencyjność europejskich producentów na rynku USA,
- Zaś nadwyżka produkcji azjatyckiej powoduje, że tania stal wylewa się na rynek europejski, zaniżając ceny i zwiększając presję.
Te zjawiska dodatkowo obniżają pozycję niemieckiego przemysłu, który jest kluczowym eksporterem dóbr inwestycyjnych i komponentów.
CYNICZNYM OKIEM: Europa wieszczy zieloną rewolucję i wspiera przejście na ekologię, ale jednocześnie uderza się w swoje podstawy – przemysł stalowy i energetyczny – zamieniając fundamenty na nietrwały piasek politycznych ambicji.
Branża hutnicza w Niemczech oraz innych krajach EU apeluje o szybkie decyzje i inwestycje, bo bez nich efekty odczujemy w zdolnościach obronnych, zwłaszcza w kontekście wsparcia Ukrainy.
Perspektywy i możliwe działania
Czy możliwe są wzrosty cen oraz produkcji stali w 2025? Prognozy mówią, że bez wyraźnego ożywienia popytu i kontrolowania kosztów, sytuacja może się dalej pogarszać.
W Polsce kryzys jest podobny – rynek zalewa tania stal importowana głównie z Ukrainy, która pokrywa większość zapotrzebowania.
„Stal jest realna” – to więcej niż slogan. To fundament realnej suwerenności naukowej, gospodarczej i militarnej. Jeśli Europa i Niemcy w porę nie uwolnią się od klęczącej i zadłużonej polityki dotacji i sankcji, mogą utracić możliwości, które budowały ich potęgę przez pokolenia.
Bez silnego, stabilnego przemysłu stalowego, Europa może się stać „zardzewiałym pasem” – miejscem przemysłowego cienia, który długo będzie rzutował na jej losy. Czas na celne, strategiczne decyzje jest dokładnie teraz.
