Cieśnina Ormuz zamieniła się w cieśninę duchów, w której ruch handlowy praktycznie zamarł. Według agencji Bloomberg we wtorek nie odnotowano żadnych nowych przepraw statków handlowych, mimo amerykańskich wysiłków zmierzających do przeprowadzenia jednostek przez ten szlak wodny. Choć firma Maersk potwierdziła, że jej statek Alliance Fairfax przepłynął przez cieśninę w poniedziałek pod osłoną amerykańskiej armii, kolejna doba przyniosła już zerowy ruch po dniu pełnym przemocy, obejmującym ataki na jednostki pływające oraz uderzenia rakietowe wymierzone w Zjednoczone Emiraty Arabskie.
Po stronie informacyjnej zapanował chaos. Waszyngton podtrzymuje twierdzenie o istnieniu bezpiecznego przejścia, a do Zatoki miały wpłynąć dwa amerykańskie niszczyciele, jednak wzmożone napięcie skutecznie odstraszyło armatorów. W poniedziałek dwie amerykańskie jednostki, w tym jeden transportowiec samochodów, wypłynęły z Zatoki Perskiej pod eskortą wojskową z wyłączonymi sygnałami śledzenia. Widoczna aktywność wyjściowa ograniczyła się dodatkowo do powiązanego z Iranem gazowca LPG, małego kontenerowca podwoziowego oraz niewielkiego regionalnego statku towarowego.
Wąski pas zatwierdzony przez Teheran
Statki przepływające przez Ormuz z aktywnymi sygnałami AIS w ciągu ostatniej doby ograniczały się do wąskiego północnego pasa zatwierdzonego przez Teheran. Powszechne zakłócanie sygnału AIS dodatkowo zaciemnia obraz sytuacji, czyniąc niezależną weryfikację ruchu statków praktycznie niemożliwą. Większość ostatnich jednostek wypływających z portów powiązanych z Iranem utknęła w Zatoce Omańskiej.
Pozostaje niejasne, czy statki te realizują regionalne wzorce handlowe, czy też są zatrzymywane przez amerykańską blokadę morską stacjonującą dalej na wschodzie. Tylko jeden kontenerowiec wpłynął do Zatoki Perskiej w poniedziałek przed zaostrzeniem regionalnych walk, a we wtorek nie odnotowano już żadnych wpłynięć. Ruch w jednym z najważniejszych szlaków świata został więc faktycznie zatrzymany.
CYNICZNYM OKIEM: Bezpieczne przejście istnieje wyłącznie w komunikatach Białego Domu. Armatorzy, czytając te zapewnienia, wolą jednak postać sobie pod Dubajem – bo polisa ubezpieczeniowa nie pokrywa optymizmu Pentagonu.
Podczas gdy kruche zawieszenie broni jeszcze się utrzymywało, około pięciu tuzinów jednostek skierowało się w stronę Dubaju w ciągu zaledwie jednego dnia. Dołączyły do rosnącego skupiska co najmniej 363 statków znajdujących się obecnie u wybrzeży emiratu w Zatoce Perskiej. Stało się to w momencie, gdy Iran zasygnalizował rozszerzenie kontrolowanego przez siebie obszaru wokół Ormuz.
Nowa mapa IRGC i atak na Fudżajrę
Irański Korpus Strażników Rewolucji Islamskiej zaprezentował w poniedziałek nową mapę z rozszerzonymi strefami wokół tego krytycznego punktu dławiącego. Marynarka wojenna IRGC twierdzi, że kontrolowany obszar rozciąga się od linii między Kuh-e Mobarak w Iranie a południem Fudżajry, oraz od kolejnej linii między końcem irańskiej wyspy Keszm a Umm al-Kajwajn w ZEA. Dubaj, jeden z siedmiu emiratów, znajduje się tuż poza tym nowym, rozszerzonym obszarem pod irańską kontrolą.
Od poniedziałku blisko sześćdziesiąt jednostek wszelkiego typu przemieściło się w stronę Dubaju, do strefy wielkiego skupiska statków monitorowanego przez Bloomberg News. Sygnały śledzenia stały się coraz trudniejsze do monitorowania i odczytu od czasu wybuchu wojny oraz zamknięcia cieśniny. Każda wiarygodna liczba dotycząca ruchu w regionie obarczona jest dziś dużą niepewnością.
Napięcia w regionie ponownie wzrosły po ogłoszeniu przez prezydenta Donalda Trumpa operacji o kryptonimie Projekt Wolność, mającej na celu wyprowadzenie statków uwięzionych w cieśninie Ormuz. Iran odpowiedział ostrzeżeniem, że siły USA „zostaną zaatakowane, jeśli zamierzają zbliżyć się i wpłynąć do cieśniny Ormuz”. W poniedziałek Teheran zaatakował port Fudżajra, kluczowy węzeł naftowy położony tuż za cieśniną, który był już celem kilku ataków przed ogłoszeniem amerykańsko-irańskiego zawieszenia broni na początku kwietnia.
CYNICZNYM OKIEM: Iran rysuje sobie nową mapę i ogłasza, że tym razem należy do niego więcej wody. Klasyczny manewr – kto nie ma argumentów na stole negocjacyjnym, ten chwyta za marker i poszerza granice na atlasie.
We wtorek zawieszenie broni wyglądało coraz bardziej kruche, podczas gdy trwał ukryty załadunek ropy i aktywność tranzytowa z Iranu. Firma wywiadu morskiego Windward poinformowała, że „Wyspa Chark funkcjonuje w reżimie niemal całkowitego zaciemnienia”. Trasy irańskich ładunków ropy do Azji zaczynają przesuwać się przez indonezyjską cieśninę Lombok, omijając bardziej widoczną cieśninę Malakka, co pokazuje, że Teheran przygotowuje się na długą rozgrywkę i alternatywne korytarze eksportu.
