Precedensowa batalia prawna między twórcą sztucznej inteligencji a amerykańskim aparatem obronnym wkroczyła w nową fazę. Federalny sąd apelacyjny w Waszyngtonie orzekł 8 kwietnia, że Departament Wojny może uznać firmę Anthropic za zagrożenie dla łańcucha dostaw na czas trwania pełnej kontroli sądowej. To pierwszy w historii przypadek, gdy mechanizm prawny zarezerwowany dotychczas dla zagranicznych podmiotów zagrażających bezpieczeństwu narodowemu został zastosowany wobec dużej amerykańskiej firmy technologicznej.
Trzyosobowy skład sędziowski Sądu Apelacyjnego USA dla Dystryktu Kolumbii uznał, że Anthropic „nie spełniło rygorystycznych wymogów niezbędnych do wstrzymania decyzji w oczekiwaniu na kontrolę sądową”. Orzeczenie stoi w bezpośredniej sprzeczności z tymczasowym nakazem wydanym w zeszłym miesiącu przez federalny sąd okręgowy w Kalifornii, który wstrzymał procedurę wpisania na listę. Dwa sądy federalne wydały więc przeciwstawne decyzje, a litygacja trwa nadal przed oboma składami.
Odmowa usunięcia zabezpieczeń jako początek konfliktu
Geneza sprawy jest równie bezprecedensowa jak sam wyrok. Anthropic odmówiło prośbie Pentagonu o zmianę zasad użytkowania i zabezpieczeń swojego flagowego modelu Claude. Firma nie zgodziła się na usunięcie ograniczeń uniemożliwiających wykorzystanie AI do masowej inwigilacji oraz rozwoju w pełni autonomicznych systemów uzbrojenia.
Anthropic powołuje się na zasady „konstytucyjnej sztucznej inteligencji” i odpowiedzialne wdrażanie technologii. Pentagon odpowiada, że nie zamierza wykorzystywać Claude’a do tych konkretnych celów, ale domaga się elastyczności w stosowaniu technologii do wszystkich zgodnych z prawem zastosowań wojskowych.
CYNICZNYM OKIEM: Pentagon nie chce autonomicznych zabójców. Chce tylko mieć taką opcję w menu – tak na wszelki wypadek.
Prezydent Donald Trump odniósł się do sprawy w mediach społecznościowych, oskarżając Anthropic o próbę „zastraszania rządu federalnego poprzez wykorzystywanie własnej polityki AI do dyktowania decyzji militarnych”.
Czarna lista z konsekwencjami za miliardy
Skutki uznania za zagrożenie są druzgocące. Oznaczenie to zakazuje Anthropic prowadzenia interesów z rządem federalnym lub jego kontrahentami oraz nakazuje agencjom federalnym, wykonawcom i dostawcom zerwanie istniejących powiązań z firmą. Dla spółki wspieranej przez Amazona i Google, szeroko stosowanej w przedsiębiorstwach i badaniach, to potencjalnie nokautujący cios.
P.o. Prokuratora Generalnego Todd Blanche świętował decyzję sądu na platformie X, nazywając ją „spektakularnym zwycięstwem dla gotowości wojskowej”.
Dodał: „Nasze wojsko potrzebuje pełnego dostępu do modeli Anthropic, jeśli ich technologia ma być zintegrowana z naszymi wrażliwymi systemami”.
CYNICZNYM OKIEM: Karamy firmę zakazem współpracy, bo domaga się współpracy na własnych warunkach. Logika godna Kafki z gwiazdkami na pagonach.
Sprawa odsłania fundamentalne napięcie między etyką komercyjnej AI, a ambicjami aparatu obronnego. Anthropic, założone przez byłych dyrektorów OpenAI i pozycjonujące się jako lider bezpiecznej sztucznej inteligencji, stanęło przed wyborem między zasadami, a dostępem do największego klienta na świecie. Wybrało zasady – i sąd apelacyjny właśnie pokazał, jaką cenę może za to zapłacić.
