Najświeższy raport Międzynarodowej Agencji Energii (MAE), World Energy Outlook 2023, rzuca światło na powolną ścieżkę globalnej transformacji energetycznej, która – zamiast radykalnie przyspieszyć – stoi w miejscu. Scenariusz Obecnych Polityk (CPS) prognozuje, że zużycie paliw kopalnych nie zmaleje, lecz nawet wzrośnie do 2050 roku, utrzymując emisje na poziomie ok. 38-39 gigaton CO₂ rocznie. Pomimo szybkiego rozwoju odnawialnych źródeł energii i elektryfikacji, zwłaszcza w Chinach i Unii Europejskiej, paliwa kopalne nadal stanowią fundament globalnego systemu energetycznego.
Globalny popyt na ropę wzrośnie z 100 do 113 milionów baryłek dziennie do 2050 roku, napędzany nie energetyką czy ogrzewaniem, których zużycie spada, lecz rosnącym popytem przemysłowym, AI i transportem lotniczym. Elektryfikacja transportu, choć postępuje, jest według prognoz bardzo umiarkowana – samochody elektryczne mają osiągnąć 40 proc. udziału w globalnej sprzedaży do 2035 roku i pozostaną na tym poziomie.
CYNICZNYM OKIEM: W dobie sztucznej inteligencji, która przyspiesza procesy, globalny system energetyczny zdaje się tkwić w powolnym ruchu – świat, który miał być zielony i cyfrowy, wciąż twardo trzyma się ropy, gazu i węgla, jakby zmiana była luksusem, na który nie każdego stać.
Gaz ziemny i węgiel – paliwa długiego dystansu
Roczne zużycie gazu ziemnego ma wzrosnąć o około 32 proc. do 2050 roku, z 4,3 do 5,6 bilionów metrów sześciennych, kierowane głównie przez rozwój elektroenergetyki i przemysłu, zwłaszcza w Azji oraz USA, gdzie centra danych generują znaczący popyt. Gaz będzie także istotny dla modernizacji ogrzewania i transportu w państwach rozwijających się, z rosnącą rolą międzynarodowego handlu LNG.
Węgiel, choć według prognoz osiągnie szczyt w tej dekadzie na poziomie około 6 miliardów ton, będzie spadał powoli – nadal przewiduje się ponad 4,7 miliarda w 2050 roku. Dekarbonizacja w elektroenergetyce jest nierówna: Chiny i kraje rozwinięte odchodzą od węgla, ale wzrosty zużycia w Indiach i innych państwach azjatyckich równoważą te zmiany.
Raport MAE podkreśla wzrost mocy odnawialnych źródeł energii, które do 2030 roku mają stanowić 80 proc. nowej mocy wytwórczej, z fotowoltaiką stanowiącą ponad połowę tego rozwoju. W 2023 roku dodano rekordowe ponad 500 gigawatów nowych mocy z OZE, a wydatki na energię słoneczną przekraczają miliard dolarów dziennie.
Wobec obecnych tendencji i politycznych realiów globalna transformacja energetyczna jest daleka od ideału. Ropa, gaz i węgiel będą napędzać światową gospodarkę jeszcze przez wiele dekad.
