Nowojorski oddział Rezerwy Federalnej opublikował najnowszy raport o zadłużeniu gospodarstw domowych za pierwszy kwartał 2026 roku, a obraz, który się z niego wyłania, jest dramatyczny. Całkowite zadłużenie amerykańskich gospodarstw domowych wzrosło o 18 miliardów dolarów, osiągając poziom 18,8 biliona dolarów. Salda kredytów hipotecznych wzrosły nieznacznie o 21 miliardów dolarów i na koniec marca wyniosły 13,19 biliona dolarów. Salda linii kredytowych pod zastaw nieruchomości (HELOC) zwiększyły się o 12 miliardów dolarów, co stanowi szesnasty z rzędu kwartalny wzrost – zadłużenie z tytułu HELOC wynosi obecnie 446 miliardów dolarów, czyli o 129 miliardów dolarów więcej niż w punkcie krytycznym z pierwszego kwartału 2022 roku. Salda zadłużenia niezwiązanego z mieszkalnictwem spadły o 15 miliardów dolarów, głównie za sprawą sezonowego zmniejszenia długu na kartach kredytowych, który stopniał o 25 miliardów dolarów do poziomu 1,25 biliona dolarów. Salda kredytów studenckich pozostały praktycznie bez zmian, spadając o 6 miliardów dolarów do kwoty 1,66 biliona dolarów, natomiast salda kredytów samochodowych wzrosły o 18 miliardów dolarów, osiągając 1,69 biliona dolarów.
Karty kredytowe blisko rekordu z czasów kryzysu finansowego
Łączne limity na kartach kredytowych wzrosły w pierwszym kwartale o 60 miliardów dolarów, osiągając około 5,5 biliona dolarów. Limity HELOC również poszły w górę o 14 miliardów dolarów, kontynuując ekspansję rozpoczętą w 2022 roku. Wolumen nowo udzielonych kredytów hipotecznych wyniósł w pierwszym kwartale 530 miliardów dolarów, a nowe kredyty samochodowe sięgnęły 182 miliardów dolarów.
Całkowite saldo kredytów z zaległością płatniczą wynoszącą co najmniej 30 dni pozostało bez zmian na poziomie 4,8 procent, jednak ogólny wskaźnik zaległości dorównał najwyższemu poziomowi odnotowanemu od 2017 roku. Najbardziej dramatyczna jest sytuacja kart kredytowych, gdzie odsetek poważnych zaległości jest na drodze do przekroczenia rekordu z czasów kryzysu finansowego w ciągu najbliższych kilku kwartałów.
Sytuację skomentował Daniel Mangrum, ekonomista badawczy w Nowojorskim Fed, jak przekazał: „Ogólny poziom zadłużenia gospodarstw domowych nieznacznie wzrósł, przy czym skromne wzrosty w większości rodzajów długu zrównoważyły sezonowy spadek zadłużenia na kartach kredytowych. Wskaźniki przechodzenia w stan zaległości były w większości stabilne, podczas gdy zaległości w kredytach studenckich wracają do poziomów sprzed pandemii”. Wskaźnik poważnych zaległości w kredytach studenckich powyżej 90 dni wzrósł do 10,3 procent sald, w porównaniu z 9,6 procent w czwartym kwartale 2025 roku, bijąc nowy rekord po pandemii po zakończeniu moratorium Bidena.
CYNICZNYM OKIEM: System obiecywał, że dyplom otworzy drzwi do amerykańskiego snu, a otworzył jedynie kopertę z wezwaniem do zapłaty. Dorobek edukacyjny pokolenia mieści się dziś w rubryce „poważne zaległości”.
Czterdziestolatkowie nie spłacają kredytów studenckich
Najbardziej zaskakujący portret dłużnika kreśli dziennik The Wall Street Journal. Przeciętny niewypłacalny pożyczkobiorca studencki ma dziś blisko 40 lat – o prawie 2,5 roku więcej niż przed pandemią. Pożyczkobiorcy w wieku 50 lat i starsi są obecnie bardziej narażeni na niewypłacalność niż młodsi dłużnicy, co całkowicie wywraca stereotyp „studenta z długiem”.
Odkąd w 2023 roku zakończyła się pandemiczna przerwa w spłatach, rząd federalny naciskał, by ludzie wznowili regulowanie zobowiązań. Między październikiem a marcem status niewypłacalnych zyskało ponad 3,5 miliona osób, czyli takich, które przekroczyły termin płatności o 270 dni. Dodatkowo 2,6 miliona pożyczkobiorców z opóźnieniem przekraczającym 120 dni miało swoje kredyty przekazane do Grupy ds. Rozwiązywania Niewypłacalności Departamentu Edukacji USA.
Raport Fed ujawnia, że problemy nie kończą się na kredytach studenckich. Pożyczkobiorcy, którzy przestali je spłacać, mają trudności z regulowaniem niemal wszystkich pozostałych zobowiązań. Blisko 40 procent z nich zalega ze spłatą kredytów samochodowych, 56 procent z co najmniej jedną kartą kredytową, a 20 procent z kredytem hipotecznym. Niektórzy z tych dłużników to prawdopodobnie rodzice, którzy zaciągnęli pożyczki w imieniu swoich dzieci – co potwierdzili badacze z Nowojorskiego Fed.
CYNICZNYM OKIEM: Pokolenie X spłaca dyplomy własne i potomstwa, a Departament Edukacji odkłada zajęcia komornicze jak randkę u dentysty. Tylko ocena kredytowa nie ma cierpliwości i tnie pierwsza.
Pożyczkobiorcy z pokolenia X w wieku od 50 do 61 lat mają najwyższe średnie saldo kredytu studenckiego spośród wszystkich grup wiekowych. Wielu z nich osiągnęło wiek studencki w czasie, gdy formował się nowoczesny federalny system kredytów studenckich, lub zaciągnęło zobowiązania później, prawdopodobnie na rzecz dzieci. Pod koniec 2024 roku pożyczkobiorcy, którzy pominęli płatności kredytów studenckich, po raz pierwszy od lat odnotowali gwałtowne spadki swoich ocen kredytowych.
Administracja Trumpa przebudowuje obecnie federalny system kredytów studenckich, kładąc nacisk na spłatę. Jest to odwrócenie polityki administracji Bidena, która forsowała rozwiązania obniżające miesięczne raty i przybliżające dłużników do umorzenia kredytów. Najpoważniejszą konsekwencją niewypłacalności pozostaje możliwość zajęcia wynagrodzenia, zwrotów podatku i świadczeń Social Security, choć Departament Edukacji opóźnił plany egzekucji komorniczych. Tymczasem plan SAVE (Saving on a Valuable Education), jeden z najbardziej przystępnych planów spłaty wprowadzonych przez administrację Bidena, wygasa – od lipca zastępuje go nowy Plan Pomocy w Spłacie (RAP). Według Fed, gdy miliony pożyczkobiorców zakończą udział w programie SAVE, ich miesięczne raty wzrosną w ramach innych planów opartych na dochodach, a wielu z nich może stać się niewypłacalnymi w nadchodzących miesiącach.
